سیستوسکوپی

سیستوسکوپی به روشی گفته می‌شود که به پزشک اجازه می‌دهد دیواره مثانه و لوله حمل ادرار به خارج از بدن که مجرای پیشاب نام دارد را بررسی کند. سیستوسکوپ وسیله‌ای است که یک لنز کوچک با هم متصل شده و وارد مجرای پیشاب می‌شود سپس به آرامی به سمت مثانه هدایت می‌گردد. می‌توان این روش را در اتاق آزمایشگاه و با استفاده از ژل بی حسی موضعی و بی حس کردن مجرای پیشاب انجام داد یا آن که به صورت سرپایی و با دادن داروی آرام بخش به بیمار به انجام این روش پرداخت. همچنین امکان انجام دادن آن در بیمارستان و تحت بیهوشی عمومی نیز وجود دارد. انتخاب نوع سیستوسکوپی به دلیل انجام آن بستگی دارد.

اهداف مورد نظر جراح پروستات از انجام آزمایش سیستوسکوپی می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • پی بردن به علت بسیاری از مشکلات دستگاه ادراری از قبیل وجود خون در ادرار، سوزش به هنگام ادرار، بی‌اختیاری، عفونت مکرر مجرای ادرار و انسداد مجرای ادرار
  • برداشتن نمونه‌هایی از بافت مثانه یا مجاری ادرار برای آزمایش (بیوپسی)
  • در آوردن یک جسم خارجی
  • جایگذاری یک استنت برای کمک به جریان ادرار از کلیه به مثانه
  • درمان مشکلات خاصی در دستگاه ادراری. برای مثال از این آزمایش می‌توان برای خارج کردن سنگ‌ها یا بافت‌های زائد، کمک به توقف خونریزی در مثانه و یا رفع انسداد مجرای ادرار استفاده کرد.
  • تزریق یک رنگ که برای گرفتن نوع خاصی از عکس‌های رادیولوژی از میزنای و کلیه‌ها استفاده می‌شود.

 سیستوسکوپی چیست؟


سیستوسکوپی چیست

سیستوسکوپی یا به زبان ساده بررسی مثانه یک نوع تست است که به منظور سنجش سلامت مثانه و مجرای پیشاب انجام می‌شود. در این روش یک لوله کوچک از طریق سوراخ دستگاه تناسلی مردانه وارد مجرای پیشاب می‌شود و به پزشک برای مشاهده همه نقاط مجرای پیشاب و مثانه و تایید هرگونه پولیپ، زائده غیر طبیعی، تنگ شدگی مجرا و سایر مشکلات کمک می‌کند. هدف از انجام سیستوسکوپی به شرح زیر می‌باشد:

  • تشخیص و ارزیابی بیماری‌های مجرای ادرار
  • شناسایی مشکلات مثانه یا مجرای پیشاب
  • تعیین علت بروز درد در مجرای ادرار

 دلایل انجام سیستوسکوپی شامل چه مواردی است؟


در صورتی که شما با مشکلات ادراری از قبیل نیاز مداوم به دفع ادرار یا دردناک بودن ادرار مواجه باشید پزشک درخواست انجام سیستوسکوپی را خواهد داد. ممکن است پزشک به دلایل زیر انجام این روش را ضروری بداند:

  • وجود خون در ادرار
  • عفونت مکرر مجاری ادراری
  • بیش فعالی مثانه
  • درد لگن

سیستوسکوپی می‌‌تواند بیماری‌های متعدد از قبیل تومورهای مثانه، سنگ مثانه یا سرطان را نشان دهد. پزشک به منظور تشخیص اختلالات زیر درخواست انجام این روش را خواهد داد:

  • مسدود شدگی
  • بزرگ شدن غده پروستات
  • زائده غیر سرطانی
  • وجود مشکل در میزنای (میزنای لوله‌ای است که مثانه را به کلیه شما متصل می‌‌کند)

می‌‌توان از سیستوسکوپی برای درمان مشکلات و بیماری‌های مثانه و پروستات لینک به بیماری و مشکلات پروستات استفاده کرد. پزشک از وسایل بسیار کوچک جراحی برای خارج کردن تومور یا سنگ مثانه استفاده می‌کند یا از بافت مثانه نمونه برداری می‌نماید. سایر کاربردهای سیستوسکوپی به شرح زیر می‌باشد:

  • نمونه برداری از ادرار و بررسی وجود عفونت یا تومور
  • وارد کردن یک لوله کوچک برای کمک به جاری شدن ادرار
  • تزریق رنگ و شناسایی مشکلات کلیه در عکسبرداری با اشعه ایکس

 آماده شدن برای سیستوسکوپی


اگر شما با مشکلاتی از قبیل ضعیف بودن سیستم ایمنی بدن یا عفونت مجاری ادراری مواجه باشید پزشک قبل و بعد از درمان به شما آنتی بیوتیک خواهد داد. ممکن است پزشک قبل از آزمایش از شما بخواهد که تست ادرار بدهید. اگر پزشک به این نتیجه برسد که باید از بیهوشی عمومی استفاده کند پس از به هوش آمدن احساس سرگیجه و ناتوانی خواهید کرد این امر بدین معنا است که باید کسی همراه شما باشد که شما را تا منزل همراهی کند. پس از درمان شما به استراحت نیاز دارید بنابراین بهتر است از محل کار خود تقاضای مرخصی نمایید. از پزشک درباره ادامه مصرف داروهای خود سوال بپرسید تا در صورت لزوم آنها را قطع نمایید زیرا مصرف برخی از داروهای خاص می‌تواند باعث خونریزی در حین درمان شود.

 بیهوشی در هنگام انجام سیستوسکوپی


امکان انجام دادن این روش در بیمارستان یا مطب پزشک وجود دارد. به طور کلی شما برای انجام این روش باید از بیهوشی یا بیحسی استفاده کنید به این ترتیب قبل از شروع کار با پزشک خود در این خصوص صحبت نمایید. این روش‌ها به شرح زیر می‌باشند:

  • بی حسی موضعی: در این روش سرپایی پزشک از بی حسی موضعی استفاده می‌کند و این امر بدین معنا است که شما کاملاً هوشیار هستید و بعد از اتمام درمان می‌توانید فورا به منزل خود برگردید و به راحتی غذا بخورید و آب بنوشید.
  • بیهوشی عمومی‌: در این حالت شما در هنگام انجام سیستوسکوپی بیهوش هستید. باید قبل از سیستوسکوپی به مدت چند ساعت از غذا خوردن اجتناب کنید.
  • بی حسی منطقه‌ای: در این روش پزشک کمر شما را بیحس می‌کند و شما از کمر به پایین چیزی را احساس نخواهید کرد. در صورتی که پزشک از بیهوشی عمومی یا بیحسی منطقه‌ای استفاده کند باید پس از اتمام کار حدود چند ساعت در بیمارستان بستری شوید.

 سیستوسکوپی چگونه انجام می‌شود؟


سیستوسکوپی چگونه انجام می‌شود؟

سیستوسکوپی یک روش سرپایی ساده است که حدود ۵ تا ۱۵ دقیقه طول می‌کشد. در صورتی که این روش در بیمارستان انجام شود از بیهوشی عمومی یا بیحسی استفاده خواهد شد که در این حالت انجام سیستوسکوپی حدود ۱۵ تا ۳۰ دقیقه طول خواهد کشید. به طور کلی در انجام سیستوسکوپی باید از مراحل زیر پیروی کرد:

  • باید سرویس بهداشتی بروید و مثانه خود را تخلیه کنید. سپس پزشک از شما می‌‌خواهد به پشت روی میز دراز بکشید. به احتمال زیاد باید پای خود را خم کنید تا پزشک بتواند کارش را به درستی انجام دهد.
  • ممکن است شما به داروی بیحسی یا آرامبخش نیاز داشته باشید اما گاهی اوقات نیازی به این دارو نیست. در صورتی که پزشک به شما داروی آرام بخش بدهد در هنگام انجام سیستوسکوپی احساس خواب آلودگی و آرامش خواهید کرد اما همچنان بیدار هستید و به خواب نمی‌روید. در صورتی که در تحت بیهوشی عمومی قرار بگیرید در حین درمان چیزی را احساس نخواهید کرد. پزشک برای بیحس یا بیهوش کردن شما از داروی وریدی استفاده می‌کند.
  • پزشک سیستوسکوپ را وارد می‌کند. پزشک برای جلوگیری از احساس درد در هنگام ورود به سیستوسکوپ از ژل مخصوص برای بیحس کردن مجرای پیشاب استفاده می‌‌کند. سپس چند دقیقه صبر می‌‌کند تا دارو تاثیر خود را بگذارد و با دقت و با استفاده از کوچکترین اسکوپ موجود دستگاه سیستوسکوپ را به درون مجرای پیشاب هدایت می‌کند. در صورتی که ورود وسایل جراحی به درون مثانه ضروری باشد یا آنکه پزشک بخواهد به انجام نمونه ‌برداری بپردازد از اسکوپ بزرگتر استفاده خواهد کرد.
  • پزشک به بررسی مثانه و مجاری پیشاب می‌پردازد. در قسمت ابتدایی سیستوسکوپ یک لنز وجود دارد که مانند تلسکوپ دارای قابلیت بزرگ نمایی است و سطوح داخلی مثانه و مجرای پیشاب را به خوبی نشان می‌‌دهد. پزشک یک دوربین فیلمبرداری مخصوص را روی لنز نصب می‌‌کند تا بتواند تصاویر به دست آمده را روی صفحه مانیتور مشاهده کند.
  • پزشک از محلول استریل برای پر کردن مثانه استفاده می‌‌کند. این محلول درون فضای مثانه را پر می‌کند و به این ترتیب پزشک می‌‌تواند فضای داخل مثانه را مشاهده کند. هنگامی ‌که مثانه پر می‌شود شما احساس نیاز به دفع ادرار خواهید داشت پس از اتمام کار پزشک از شما می‌‌خواهد برای دفع ادرار به سرویس بهداشتی بروید.
  • نمونه بافت مثانه تهیه می‌شود. پزشک نمونه به دست آمده را با آزمایشگاه می‌‌فرستد یا در هنگام انجام سیستوسکوپی به انجام سایر روش‌های مورد نظر می‌پردازد.

 پس از سیستوسکوپی چه اتفاقی رخ می‌دهد؟


سرعت بهبودی پس از انجام سیستوسکوپی به نوع ماده بی حسی مورد استفاده بستگی دارد. در صورتی که پزشک از بی حسی موضعی استفاده کرده باشد شما می‌توانید فورا به منزل بروید اما در افرادی که از بیهوشی عمومی یا بی حسی منطقه‌ای استفاده می‌شود باید یک تا چهار ساعت استراحت کند تا حال آنها بهتر شود. در زمانی که این افراد تحت نظر قرار دارند به تدریج تاثیر دارو از بین می‌رود و آنها می‌‌توانند قبل از نشت ادرار به سرویس بهداشتی بروند و اجرا کنند. ممکن است پس از سیستوسکوپی با عوارض جانبی متعددی مواجه شوید برخی از این علایم به شرح زیر می‌باشند:

  • خونریزی از مجرای پیشاب که به صورت ادرار قرمز یا صورتی یا خونی شدن دستمال توالت دیده می‌شود.
  • احساس درد و سوزش در هنگام دفع ادرار
  • نیاز به دفع مکرر ادرار به مدت یک تا دو روز

 دوران بهبود پس از سیستوسکوپی به چه صورت خواهد بود؟


به اندازه کافی استراحت کنید. مقدار زیادی آب بنوشید و سعی کنید دسترسی شما به سرویس بهداشتی راحت باشد. می‌‌توانید برای تسکین درد یک حوله گرم را روی مجرای پیشاب خود قرار دهید. در صورت اجازه پزشک می‌توانید از قرص مسکن استفاده کنید. در صورتی که تحت بیهوشی عمومی ‌بوده‌اید باید یک نفر همراه شما باشد که شما را به منزل ببرد. به علت استفاده از داروی بیهوشی دچار احساس سرگیجه و خواب آلودگی خواهید شد. تا چند روز پس از سیستوسکوپی از مصرف مشروبات الکلی، رانندگی کردن یا کار کردن با وسایل پیچیده صنعتی خودداری کنید. در صورتی که پزشک از شما نمونه برداری کرده است کمی طول می‌‌کشد تا بهبود یابید. تا دو هفته از برداشتن اجسام سنگین خودداری کنید. از پزشک خود درباره زمان مناسب برای انجام روابط جنسی ایمن سوال بپرسید.

 تفسیر نتایج بدست آمده از سیستوسکوپی به چه صورت است؟


ممکن است پزشک فورا نتایج به دست آمده را تفسیر کند یا آن که چند روز طول بکشد تا نتایج آماده شوند. اگر شما نمونه برداری انجام داده‌اید باید منتظر آماده شدن نتایج آزمایشگاه باشید. با پزشک خود در خصوص زمان آماده شدن نتایج آزمایش ثابت کنید.

 خطرات و عوارض بالقوه سیستوسکوپی به چه صورت است؟


به طور کلی احساس درد و سوزش به مدت دو تا سه روز پس از سیستوسکوپی کاملا طبیعی است. ممکن است پس از سیستوسکوپی نیاز به دفع مکرر ادرار افزایش یابد به این ترتیب باید فورا به سرویس بهداشتی بروید وضعیت داشتن ادرار خودداری کنید زیرا احتمال لخته شدن خون در مثانه و ایجاد انسداد وجود دارد. وجود خون در ادرار پس از سیستوسکوپی به ویژه اگر نمونه ‌برداری نیز انجام شده باشد کاملاً طبیعی است. نوشیدن آب به مقدار کافی به تسکین درد و سوزش و قطع شدن مشکل خونریزی کمک خواهد کرد. برخی از بیماران با عوارض زیر مواجه می‌‌شوند:

 تورم مجرای پیشاب

تورم مجرای پیشاب شایع‌ترین عارضه پس از انجام سیستوسکوپی محسوب می‌‌شود که باعث اختلال در فرایند دفع ادرار خواهد شد. اگر شما نتوانستید بیش از ۸ ساعت ادرار کنید باید با پزشک خود تماس بگیرید.

 عفونت

در برخی موارد نادر میکروب وارد مجاری ادراری می‌شود و باعث ایجاد عفونت خواهد شد. تب، استشمام بوی غیر عادی ادرار، تهوع و درد پایین کمر از علائم عفونت محسوب می‌شوند که باید برای درمان آنها آنتی بیوتیک مصرف نمایید.

 خونریزی

تعداد کمی از بیماران دچار خونریزی حاد می‌شوند. در صورتی که شما با این وضعیت مواجه شدید باید به پزشک خود تماس بگیرید. در صورت بروز موارد زیر تماس با پزشک کاملا الزامی ‌است:

  • در صورتی که تب بالای ۱۰۰.۴ درجه فارنهایت داشته باشید.
  • در صورتی که لخته‌های خونی یا بافت مثانه و مجرای پیشاب را در ادرار خود مشاهده کردید.
  • در صورتی که علی رغم احساس نیاز به دفع فوری قادر به ادرار کردن نیستید.
  • در صورتی که دچار درد شدید و مداوم شکم شده‌اید.

 مراحل بعدی پس از سیستوسکوپی شامل چه مواردی است؟

باید به مدت ۲۴ ساعت پس از سیستوسکوپی استراحت کنید. باید از رانندگی کردن یا سایر کارهای پیچیده و خطرناک اجتناب کنید. پزشک نکات مربوط به محدودیت‌های جسمانی از قبیل داشتن رابطه جنسی را به شما آموزش خواهد داد. اگر چه جراحی در قسمت داخلی مجاری انجام شده است ریسک خونریزی در نقاط خارجی نیز وجود دارد. همه دارو های خود را اعم از داروهای مسکن و آنتی بیوتیک به موقع مصرف کنید.

“کپی فقط با ذکر منبع و لینک بلامانع است.”

Post Author: پایگاه اورولوژی (جراحی کلیه،مجاری ادراری و تناسلی)

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

You may also like

ورم والتهاب پروستات(پروستاتیت): درمان عفونت پروستاتیت حاد و مزمن

    عفونت پروستات (پروستاتیت) هنگامی رخ می‌دهد که پروستات

افزایش طول آلت تناسلی مردان : راه افزایش رضایت در زندگی زناشویی

سیستم تولید مثل مردان شامل آلت تناسلی، بیضه‌ها، کیسه منی
راههای پیشگیری از سنگ کلیه سنگ ساز رژیم غذایی و دارویی

راههای پیشگیری از سنگ کلیه سنگ ساز:رژیم غذایی و دارویی

اگر قبلاً سنگ کلیه  دفع کرده باشید، قطعاً درد آن